Član 2. ZAKON O GENETIČKI MODIFICIRANIM ORGANIZMIMA

(Definicije) U smislu ovog zakona:a) organizam je svaka biološka jedinka sposobna za razmnožavanje i prijenos genetičkog materijala;b) biološka raznolikost je sveukupnost svih živih organizama koji su sastavni dijelovi kopnenih, morskih i drugih vodenih ekosistema i ekoloških kompleksa, a uključuje raznolikost unutar vrsta, između vrsta, te raznolikost između ekoloških sistema;c) genetički materijal je dio biljke, životinje, mikroorganizma, gljive i virusa koji sadrži nasljednu informaciju;d) genetički modificirani organizam ili GMO je organizam, osim ljudskog, u kojem je genetički materijal izmijenjen na način koji se ne može postići prirodnim razmnožavanjem ili prirodnom rekombinacijom;U smislu ove definicije: Genetička modifikacija organizama označava ciljanu izmjenu nasljednog genetičkog materijala organizma koja ne nastaje prirodnom rekombinacijom i indukcijom mutacija; odnosno, označava unošenje stranog genetičkog materijala u genetički materijal organizma ili uklanjanje dijela genetičkog materijala organizma. Genetička modifikacija nastaje korištenjem sljedećih metoda:1) tehnike rekombinantne nukleinske kiseline koje uključuju stvaranje novih kombinacija genetičkog materijala unošenjem molekula strane nukleinske kiseline, proizvedenih na bilo koji način izvan organizma, u virus, bakterijski plazmid ili drugi vektorski sistem i njihovo uključivanje u organizam domaćina u kojem se ne pojavljuju prirodno, ali u kojem posjeduju sposobnost za kontinuirano razmnožavanje;2) tehnike koje uključuju direktno unošenje u organizam nasljednog materijala pripremljenog izvan tog organizma uključujući mikroinjekciju, makroinjekciju, elektroporaciju, biolistik i mikroenkapsulaciju;3) ćelijske fuzije (uključujući fuziju protoplasta) ili tehnike hibridizacije kod kojih se žive ćelije s novim kombinacijama nasljednog genetičkog materijala stvaraju fuzijom dvije ili više ćelija pomoću metoda koje se ne pojavljuju prirodno. Genetička modifikacija ne nastaje ako se koriste sljedeće tehnike:1) in vitro oplodnja;2) prirodni procesi poput konjugacije, transdukcije, transformacije;3) indukcija poliploidije; pod uslovom da navedene tehnike ne obuhvataju korištenje rekombinantnih molekula nukleinske kiseline ili GMO-a dobivenih tehnikama/metodama različitim od onih na koje se ne primjenjuje ovaj zakon.e) genetička raznolikost je određena sveukupnošću gena određene vrste organizama i njihovom raznolikošću između pripadajućih jedinki i populacija;f) modificirani živi organizam označava svaki GMO sposoban za razmnožavanje ili prijenos genetičkog materijala, uključujući sterilne organizme sposobne za rast;g) proizvod od GMO-a označava preparat koji je proizveden ili sadrži jedan ili više GMO-a, bez obzira na stepen njegove obrade, koji je namijenjen za stavljanje na tržište;h) prekogranični prijenos je uvoz, tranzit ili izvoz GMO-a ili proizvoda koji se sastoje, sadrže ili potiču od GMO-a;i) tranzit modificiranih živih organizama označava svaki promet GMO-a namijenjenih korisniku u drugoj državi preko teritorije Bosne i Hercegovine;j) ograničena upotreba označava svaku aktivnost kojom se organizmi genetički modificiraju ili kojom se takvi GMO uzgajaju, razmnožavaju, skladište, prevoze, uništavaju ili odlažu, a za koju se primjenjuju posebne mjere kontrole radi ograničenja njihovog kontakta s općom populacijom ili okolišem i osiguranja visokog nivoa sigurnosti za opću populaciju i okoliš;k) kontrolirani zatvoreni sistem je laboratorij, istraživački ili proizvodni odjel ili drugi prostor izoliran od okoliša fizičkim preprekama ili kombinacijom fizičkih, hemijskih ili bioloških prepreka koje onemogućavaju dodir GMO-a s vanjskim okolišem ili njihov uticaj na čovjeka, biljni i životinjski svijet, mikroorganizme i gljive;l) namjerno unošenje znači svako unošenje u okoliš GMO-a ili kombinacije GMO-a za koje se ne koriste nikakve posebne mjere kontrole radi ograničenja njihovog kontakta s općom populacijom ili okolišem i osiguranja visokog nivoa sigurnosti za opću populaciju i okoliš bez mjera sigurnosti za autohtone populacije i genetičke resurse;m) nenamjerno unošenje je slučajno unošenje živih modificiranih organizama u okoliš zbog nepredviđenih događaja, nesreća, nepravilnog rukovanja ili skladištenja živih modificiranih organizama i drugih radnji;n) stavljanje na tržište znači učiniti GMO ili proizvode dostupnim trećoj strani, uz plaćanje ili besplatno;o) proizvod označava preparat koji sadrži ili se sastoji od GMO-a ili kombinacije GMO-a, koji se stavlja na tržište;p) zahtjev je pismeno koji sadrži propisane podatke, koje podnosilac zahtjeva podnosi nadležnom organu radi pribavljanja odobrenja, saglasnosti ili potvrde za ograničenu upotrebu, namjerno unošenje ili stavljanje na tržište GMO-a ili proizvoda koji se sastoje, sadrže ili vode porijeklo od GMO-a;r) podnosilac zahtjeva je fizičko ili pravno lice koje podnosi zahtjev;s) korisnik je fizičko ili pravno lice koje uvozi, stavlja na tržište, koristi ili proizvodi GMO ili proizvode koji se sastoje, sadrže ili vode porijeklo od GMO-a;t) procjena rizika je procjena direktnog ili indirektnog rizika za zdravlje ljudi i okoliš, neposrednog ili odgođenog, koji može nastati zbog ograničene upotrebe, namjernog unošenja ili stavljanja na tržište GMO-a;u) plan praćenja je osmišljeno i sistemsko praćenje i nadziranje GMO-a i prijemnog okoliša, ograničene upotrebe, postupaka namjernog unošenja i stavljanja na tržište GMO-a ili proizvoda koji se sastoje, sadrže ili vode porijeklo od GMO-a, te mogućih štetnih posljedica u skladu s ovim zakonom i drugim relevantnim propisima;v) nesreća je svaki događaj koji uključuje značajno i nenamjerno unošenje GMO-a prilikom ograničene upotrebe koji bi mogao predstavljati neposrednu ili odgođenu opasnost za zdravlje ljudi ili okoliš;z) proizveden od GMO-a znači da u cijelosti ili djelimično potiče od GMO-a, ali ne sadrži ili se ne sastoji od GMO-a;aa) sljedivost je sposobnost slijeđenja GMO-a i proizvoda proizvedenih od GMO-a u svim fazama njihovog stavljanja na tržište putem proizvodnog i distribucijskog lanca;bb) jedinstvena identifikaciona oznaka je jednostavna numerička ili alfanumerička šifra, koja služi identifikaciji GMO-a prema odobrenoj genetičkoj transformaciji na osnovu koje je GMO razvijen i osigurava davanje specifične informacije koja se odnosi na taj GMO;cc) subjekat u poslovanju s GMO-om je fizičko ili pravno lice koje proizvod stavlja na tržište ili koje prima proizvod koji je stavljen na tržište u svakoj fazi proizvodnog i distributivnog lanca, ali ne isključuje krajnjeg potrošača;dd) prva faza stavljanja proizvoda na tržište je početna transakcija u proizvodnom i distribucijskom lancu u kojoj se proizvod stavlja na raspolaganje trećoj strani;ee) zapakirani proizvod je proizvod ponuđen na prodaju koji se sastoji od proizvoda i ambalaže u koju je stavljen prije nego što je ponuđen na prodaju bez obzira da li ambalaža obuhvata proizvod u cijelosti ili samo djelimično, pod uslovom da se sadržaj ambalaže ne može mijenjati bez otvaranja ambalaže ili njene promjene;ff) genetički resursi znače genetički materijal od stvarne ili potencijalne vrijednosti.